HİGGS BOSON’UN UZUN SÜRELİ BOZULMASI

Keşfinden altı yıl sonra, Higgs bozonunun en sonunda, alt kuarklar olarak bilinen temel parçacıklara bozulduğu gözlemlendi. Bugün, CERN1’de ATLAS tarafından sunulan ve Büyük Hadron Çarpıştırıcısı (LHC) ‘de CMS işbirlikleriyle sunulan bulgu, Higgs bozonunun arkasındaki tüm kuantum alanın da alt kuarka kütle verdiği hipotezi ile tutarlılık göstermektedir.

Parçacık fiziğinin Standart Modeli, bir Higgs bozonunun, kuarkların altı çeşidinin ikinci en ağırı olan bir çift alt kuarka bozulacağını yaklaşık % 60’lık bir oranla tahmin edebilmektedir.

Bu tahminin test edilmesi çok önemlidir çünkü sonuç ya Higgs alanının kuantumlara ve diğer temel parçacıklara kütle kazandırdığını söyleyen standart modeli destekliyecek yada teoriyi temellerinden sarsarak yeni fizik teorilerine işaret edecektir.

Higgs bozonu bozunma kanalını tespit etmek kolay çünkü boson keşfedileli altı yıl geçti. Zorluğun nedeni, proton-proton çarpışmalarında alt kuarkların üretilmesinin birçok başka yolu olmasıdır. Bu, Higgs-boson’unun bozunma sinyalini, bu gibi işlemlerle ilişkili “arka plan” gürültüsünden izole etmeyi zorlaştırır. Aksine, bir çift fotonun bozunması gibi, parçacığın keşfi sırasında gözlenen daha az yaygın olan Higgs-boson bozunma kanallarının izole edilmesi daha kolaydır.

Sinyali izole etmek için, ATLAS ve CMS işbirlikleri, 7, 8 ve 13 TeV enerjilerindeki çarpışmaları içeren LHC’nin ilk ve ikinci çalışmalarından elde edilen her bir veriyi birleştirdi. Daha sonra veriler için karmaşık analiz yöntemleri uyguladılar. Hem ATLAS hem de CMS tarafından yapılan tespitlerde, Higgs bozonunun bozunması, 5 standart sapmayı aşan bir öneme sahip bir çift bottom kuarka bozunduğunu tespit etti. Dahası, her iki takım da Standard Model tahminiyle tutarlı olan bozunma oranı ölçüm sistemin mevcut hassaslığı içindedir.

higgs bozonu uzun süreli bozunumu
abdullah Yıldırım

abdullah

Site kurucusuyum. Gönüllüleride beklerim..

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *